Những năm gần đây, cùng với nhịp phát triển chung của đô thị trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long, hoạt động trồng và cung ứng hoa Tết tại TP Cần Thơ tiếp tục duy trì vai trò quan trọng trong đời sống kinh tế – văn hóa địa phương. Đến vụ hoa Tết năm 2026, các nhà vườn trên địa bàn thành phố đã chủ động chuẩn bị gần 2 triệu chậu hoa các loại, phục vụ nhu cầu trang trí, thưởng lãm của người dân trong và ngoài thành phố. Trước những yêu cầu mới về phát triển và hội nhập, ngành trồng hoa Tết luôn hướng đến những thay đổi để phát triển căn cơ, bền vững hơn.
Ổn định đến phát triển bền vững
Thực tế cho thấy, cơ cấu hoa Tết tại Cần Thơ hiện nay chủ yếu là các loại hoa truyền thống, quen thuộc với thị trường như các loại cúc, vạn thọ, mai vàng, dừa cạn, hoa giấy, mào gà, hướng dương, cát tường… Đây là những giống dễ trồng, phù hợp thổ nhưỡng, ít rủi ro, được nông dân tích lũy kinh nghiệm qua nhiều năm. Nhờ đó, sản lượng hoa Tết nhìn chung ổn định, đáp ứng tốt nhu cầu thị trường khu vực ĐBSCL và một phần các tỉnh, thành lân cận.
Ảnh: Quang Hưng
So với nhiều địa phương trong khu vực, Cần Thơ có những lợi thế đặc biệt để phát triển ngành hoa Tết theo hướng bài bản và giá trị cao. Thành phố sở hữu hệ thống các khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, vị trí trung tâm vùng giúp Cần Thơ thuận lợi kết nối giao thương, tiêu thụ sản phẩm, cũng như trở thành đầu mối liên kết với các vùng trồng hoa lớn trong cả nước. Ngành hoa Tết Cần Thơ hoàn toàn có thể phát triển bền vững, có thương hiệu bằng cách sản xuất quanh năm, kỹ thuật cao, với quy mô lớn, bổ sung các giống hoa độc lạ và có giá trị kinh tế cao, kết hợp phục vụ du khách khi Tết đến, Xuân về.
Từ đó, người trồng hoa không còn phụ thuộc quá nhiều vào các giống hoa truyền thống khiến sản phẩm dễ rơi vào tình trạng cạnh tranh với các địa phương khác, giá bán không tăng mạnh, cung vượt cầu, trong khi giá đất trồng hoa của Cần Thơ luôn cao hơn các tỉnh bạn. Mặt khác, chi phí đầu vào như giống, phân bón, nhân công ngày càng tăng, làm lợi nhuận của người trồng hoa bị thu hẹp. Bên cạnh đó, diễn biến thời tiết thất thường trong những năm gần đây, đặc biệt là mưa trái mùa, nhiệt độ biến động khó lường, cũng gây không ít khó khăn cho nhà vườn trong việc điều tiết sinh trưởng, canh thời điểm hoa nở đúng dịp Tết.
“Cú hích” từ liên kết và định hướng
Từ những lợi thế trên, ngành hoa Tết Cần Thơ cần một định hướng mới, trong đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ đóng vai trò trung tâm kết nối. Cụ thể, ngành nông nghiệp thành phố có thể hỗ trợ nông dân từng bước thay đổi phương thức trồng hoa, theo hướng vẫn giữ nền tảng truyền thống nhưng mạnh dạn đưa vào các giống hoa mới, có giá trị kinh tế cao và phù hợp xu hướng thị trường.
Ảnh: Quang Hưng
Mô hình được đề xuất là 80% diện tích dành cho hoa truyền thống, 20% dành cho giống mới (tăng dần mỗi năm tùy theo trình độ người sản xuất và nhu cầu thực tế). Tỷ lệ này vừa đảm bảo an toàn sản xuất, vừa tạo không gian thử nghiệm, đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao giá trị gia tăng. Để nông dân yên tâm chuyển đổi, vai trò liên kết chuỗi là yếu tố then chốt. Hội Sinh vật cảnh TP Cần Thơ có lợi thế cùng là thành viên Hội Sinh vật cảnh Việt Nam chung với Hiêp hội Hoa Đà lạt, Viện nghiên cứu Hoa và rau quả (Học viện Nông nghiệp 1), nơi có nhiều đề tài nghiên cứu về các giống mới thích nghi với các vùng trồng trong nước. Hội Sinh vật cảnh TP Cần Thơ còn có một lực lượng Nghệ nhân cấp Quốc gia thuộc hàng mạnh cả nước và rất nhiều hội viên là đội ngũ trí thức khoa học đang giảng dạy chuyên nghành hoa kiểng tại các trường Đại học. Hội mong muốn từ những thế mạnh ấy, mong được góp sức, làm cầu nối cùng Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Khoa học và Công nghệ, các địa phương trong thành phố để hỗ trợ cho bà con nông dân trồng hoa về lĩnh vực chọn giống mới, chuyển giao kỹ thuật, dạy nghề, bao tiêu sản phẩm. Việc này không chỉ giúp người trồng hoa giảm rủi ro về đầu ra, mà còn góp phần đưa những giống hoa mới, chất lượng cao đến với thị trường miền Tây.
Ảnh: Quang Hưng
Mặt khác, thành phố nên có đơn vị đầu mối tổng hợp sản phẩm của bà con nông dân trong từng thời vụ, từng giai đoạn để có thể kêu gọi các doanh nghiệp ưu tiên tiêu thụ sản phẩm cho các Hợp tác xã trồng hoa cảnh tại địa phương khi làm đường hoa, công viên, trang trí hoa cảnh cho các cơ quan trong thành phố. Đồng thời, tổ chức lớp dạy nghề trồng hoa kiểng, tổ chức các hội thi Bonsai, Lan và các giống hoa đẹp, thực hiện các tác phẩm hoa trang trí đẹp và mới lạ, làm tăng giá trị sán phẩm… Qua đó, đem lại giá trị kinh tế cao cho người trồng hoa, giảm bớt ngoại tệ phải nhập hoa từ nước ngoài và góp phần phát triển du lịch sinh thái nông nghiệp. Khi khoa học – công nghệ, quản lý nhà nước và kinh nghiệm dân gian được kết nối chặt chẽ, ngành hoa Tết sẽ có cơ hội bước sang giai đoạn phát triển mới.
Hoa Tết không chỉ là một mặt hàng nông nghiệp, mà còn là sản phẩm văn hóa gắn liền với đời sống tinh thần của người dân. Với những lợi thế sẵn có cùng với chiến lược phát triển kết hợp du lịch phù hợp, Cần Thơ hoàn toàn có thể nâng tầm sản xuất hoa Tết theo hướng hiện đại, đa dạng, hiệu quả và bền vững.
Giữ gìn những giá trị truyền thống, đồng thời mở lối cho đổi mới chính là chìa khóa để hoa Tết Cần Thơ không chỉ giúp nông dân nâng cao thu nhập mà còn làm giàu bền vững; từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ hoa kiểng của khu vực và cả nước.
Nguyễn Quang Hưng
Hội Sinh vật cảnh TP. Cần Thơ
Hội Sinh vật cảnh TP. Cần Thơ
